Dorse Park Butonu Ne İşe Yarar? Kırmızı ve Siyah Düğme, Dorse Freni Bırakmıyor

Kısa Cevap: Dorse Freni Çözülmüyorsa Yolda Karar

1. Dorse frenleri çözülmüyor, araç çekerken zorlanıyor, dorse tekerlekleri ısınıyor ya da sürükleniyorsa: Aracı sürmeyin, çekici çağırın. Aracı güvenli bir yerde durdurun, park frenini çekin, tekerlekleri takozlayın. Servisi araca çağırın ya da aracı çekici ile götürün.
2. Frenler çözülüyor ve tutuyor fakat park butonundan sürekli hava sesi geliyorsa: Yeni yola çıkmayın; araç yüksüz ve düz güzergahtan servise götürülür. Rampalı ve yüklü güzergah kullanılmaz.
3. Düğmeler sert çalışıyor ya da geç dönüyor, frenlerde belirti yoksa: İlk fırsatta servise gösterin.

Araç durdurulurken her kademede aynı sıra izlenir. Araç düz zemine alınır, park freni çekilir, tekerlekler her iki yönde takozlanır ve vites boşa alınır.

Dorse frenini devre dışı bırakarak ya da zorlayarak yola çıkılmaz. Frenli sürüklenen dorse tekerleği dakikalar içinde ısınır; frensiz kalan dorse ise yükün tamamını çekiciye bindirir.

Kırmızı ve Siyah Düğme: İki Ayrı Görev

Park butonu, dorsenin iki fren işlevini tek gövdede toplar.

• Kırmızı düğme park frenidir. Çekildiğinde dorsenin yaylı fren körüklerindeki hava boşaltılır ve yaylar freni uygular; basıldığında yaylı fren körüklerine hava verilir ve park freni çözülür.
• Siyah düğme manevra içindir. Kırmızı hat bağlı değilken dorse, kendi deposundaki havayla kendiliğinden frenlenir. Siyah düğme bu acil frenlemeyi çözer ve dorsenin bir manevra aracıyla kısa mesafe çekilmesine imkan verir. Çoğu tasarımda kırmızı hat yeniden bağlandığında siyah düğme kendiliğinden eski konumuna döner.

İki düğmenin farkı şudur: kırmızı düğme dorse çekiciye bağlıyken de bağlı değilken de park frenini yönetir; siyah düğme ise yalnızca dorse ayrıyken işe yarar ve dorse deposunda hava varsa çalışır. Depo boşsa siyah düğmeye basmak sonuç vermez.

Elektronik fren sistemli dorselerde park butonu dorse elektroniğinin yanında ya da ona bağlı bir ünite olarak bulunur. Dorse elektroniğinin kendisini dorse EBS beyni arızası yazımızda anlattık.

Düğmeler, Hortumlar ve Depo: Kim Ne Yapar?

Kırmızı hortumun görevi sık sorulur. Kırmızı hat yalnızca hava taşımaz, aynı zamanda bir emniyet hattıdır: hat koparsa ya da ayrılırsa dorse kendi deposundaki havayla kendiliğinden frenlenir. Bu nedenle kırmızı hat bağlanmadan dorse frenleri çözülmez. Hatların ve yedi uçlu soketin çekiciyle nasıl uyuştuğunu çekici dorse uyumu yazımızda anlattık.

Bağlama ve Ayırma Sırası

Sahada kabul gören sıra, dorsenin hiçbir anda beklenmedik biçimde çözülmemesini sağlar.

1. Bağlarken dorse park freni çekili, tekerlekler takozlu olmalıdır.
2. Önce sarı hortum, sonra kırmızı hortum bağlanır; ardından elektrik soketleri takılır.
3. Motor çalıştırılır ve dorse deposunun dolması beklenir.
4. Kırmızı düğmeye basılarak dorse park freni çözülür; siyah düğmenin normal konumda olduğu kontrol edilir.
5. Takozlar alınmadan önce fren denenir; dorsenin çekici ile birlikte oturduğu görülür.
6. Ayırırken önce dorse park freni çekilir ve tekerlekler takozlanır; sonra kırmızı, ardından sarı hortum ayrılır.

Bu sıranın atlandığı en sık durum, bağlamadan sonra kırmızı düğmenin çekili unutulmasıdır. Araç kalkışta zorlanır, dorse tekerlekleri ısınır ve bu çoğu zaman bir arıza sanılır.

Dorse Freni Bırakmıyorsa: Sırayla Bakılan Yerler

Dorse freninin çözülmemesi çoğu zaman basit bir sebepten gelir. Aşağıdaki sıra kolaydan zora doğrudur.

• Kırmızı düğme çekili kalmış olabilir.
• Dorse deposu henüz dolmamış olabilir; basınç yükselmeden yaylı frenler çözülmez.
• Kırmızı hattın kavrama başlığı contası kaçırıyor ya da başlık tam oturmamış olabilir.
• Siyah düğme yanlış konumda kalmış olabilir.
• Park butonunun iç contaları yorulmuş, hava içeride kaçıyor olabilir.
• Dorsenin röle ya da acil fren ventili geç boşaltıyor olabilir.
• Yaylı fren körüğü ya da fren mekanizması mekanik olarak sıkışmış olabilir.

İlk dört madde çoğu zaman araç başında çözülür. Son üç madde servis işidir. Dorse frenlerinin geç bırakma ve sürtme şikayetlerini dorse frenleri tutmuyor yazımızda, dingil kaldırma ve rampa koluyla aynı hattı paylaşan dorse kumandalarını dorse dingili kalkmıyor yazımızda anlattık.

Serviste Kontrol, Tamir Takımı ve Revizyon

Aşağıdaki adımlar ehil bir serviste yapılır. Bir bölümü sistem basınçlıyken yürütülür; sökme, rakor açma ve mekanik müdahale ise sistem basıncı boşaltıldıktan sonra yapılır. Buraya yazmamızın sebebi, ustanızla aynı dili konuşabilmeniz.

1. Dorse bir çekiciye bağlanır, depo basıncı ölçülür.
2. Kırmızı ve siyah düğme sırayla çalıştırılır; her konumda yaylı fren körüklerine giden basınç ölçülür.
3. Park butonu gövdesi ve bağlantıları basınç altında sabunlanır.
4. Kırmızı hat ayrılarak acil frenlemenin kendiliğinden devreye girdiği denenir.
5. Siyah düğmeyle acil frenlemenin çözüldüğü ve hat bağlanınca düğmenin eski konumuna döndüğü kontrol edilir.

Park butonunda sık sorulan konu tamir takımıdır. Gövde ve oturma yüzeyleri sağlamsa contaları yenilemek işe yarar; yüzey aşınmışsa ya da düğme mekanizması yorulmuşsa ünitenin revize edilmesi gerekir. Farkı tamir takımı mı revize ünite mi yazımızda anlattık. Servisiniz numarayı okur ya da kareyi çeker, siz de bunu WhatsApp hattımıza iletirsiniz. Hangisinin doğru numara olduğundan emin değilse gövdedeki bütün kod ve etiketlerin fotoğrafını göndersin, doğrusunu biz ayıralım. Numarayla kataloğumuza arama sayfamızdan da bakabilirsiniz. Hangi kodun satışa esas numara olduğunu parça numarası nasıl okunur yazımızda ayrıntılı anlattık.

Revize ünitelerde garanti fatura tarihinden itibaren 6 aydır, kilometre sınırı yoktur; kapsam ve başvuru yolu garanti sayfamızda yazılıdır.